Yiyecek-içecek sektöründeki işletmeler, artan maliyetler karşısında profesyonel fotoğraf çekimleri yerine yapay zeka üretimi görsellere yöneliyor. Amerika Birleşik Devletleri Ulusal Restoran Birliği verilerine göre, işletmelerin yaklaşık yüzde 26’sı pazarlama süreçlerinde yapay zekadan faydalanıyor.
Ancak yapay zeka destekli menüler, tüketici tarafında beklenenin aksine hayal kırıklığı ve güvensizlik yaratıyor. Gerçek dışı renkler, lastik benzeri dokular ve biçimsel kusurlar, müşterilerin bu görselleri “tüketilemez ve özensiz” olarak algılamasına neden oluyor.
Dünya genelinde viral olan örümcek ağını andıran ekmekler ve plastiğe benzeyen makarnalar gibi görüntüler, insanlarda bir rahatsızlık hissi uyandırıyor. Bilim insanları bu durumu, gerçeğe yakın ancak ufak yapaylıklar içeren nesnelerin yarattığı ürpertiyi ifade eden “tekinsiz vadi” kavramıyla açıklıyor.
Almanya’daki Duisburg-Essen Üniversitesi araştırmacıları, bu tepkinin bozuk veya zararlı yiyeceklere karşı evrimsel olarak gelişen biyolojik savunma mekanizmasıyla ilgili olduğunu belirtiyor. Tüketiciler, kusurlu detaylara sahip doğal görünümlü yiyecekleri içgüdüsel olarak “güvensiz” buluyor ve bu mekanlar tercih etmiyor.
İşletmeler maliyet tasarrufu amacıyla yapay zeka görsellerini kullansa da, internette alay konusu olan veya yanıltıcı bulunan afişler ticari kayıplara yol açıyor. Birçok restoran sahibi, yapay zeka menüleri nedeniyle sosyal medyada olumsuz yorumlar aldıklarını ve yanıltıcı reklam tartışmalarıyla karşılaştıklarını ifade ediyor.
Menüdeki kusursuz ve abartılı görsellerin tabaktaki karşılığını bulamaması, doğrudan yanıltıcı reklam olarak değerlendiriliyor.
Sektör temsilcileri, yapay zekanın personel veya maliyet hesaplamaları gibi arka plan operasyonlarında faydalı olduğunu, ancak tabağı pazarlamak için kullanılmaması gerektiğini vurguluyor. Uluslararası Mutfak Profesyonelleri Derneği yetkilileri, yapay zekanın ürettiği gerçeküstü görsellerin masaya konulamayacağını belirtiyor.
Uzmanlar, bütçesi kısıtlı küçük işletmelere, yapay tasarımlar yerine cep telefonuyla çekilmiş sade veya el yazısıyla oluşturulmuş samimi menüleri tercih etmelerini öneriyor. Müşterilerin sofrada lezzet ve güvenilirlik aradığı hatırlatılıyor.
