Küresel piyasalar, ABD-Çin arasındaki diplomatik temaslar ve yoğun makroekonomik veri takvimi ekseninde şekilleniyor. New York’ta düzenlenen BM 81. Genel Kurulu’nda ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasındaki görüşmeler, jeopolitik risklerin azalması beklentisiyle piyasalarda olumlu algılandı. İki liderin ticaret ateşkesini 10 Ocak’a kadar uzatması ve yapıcı mesajlar vermesi, piyasalardaki stresi hafifletti.
ABD Başkanı Trump, Beyaz Saray’da ağırladığı Çin Devlet Başkanı Şi ile “harika ilerlemeler kaydettiklerini” belirtirken, Şi de iki ülkenin “yeni bir ticaret düzenlemesinde anlaştığını” duyurdu. Bu gelişmeler, yatırımcıların risk iştahını artırdı.
Diğer yandan ABD’de ekonomik aktivitenin ısınmaya devam ettiğine işaret eden veriler, enflasyonist baskıların yoğunlaşabileceği ve ABD Merkez Bankası’nın (Fed) şahin adımlarını sürdürebileceği endişelerini güçlendirdi. Analistler, güçlü ekonomik aktivite ve yüksek petrol fiyatlarının Fed’i daha şahin bir duruşa yönlendirebileceğini belirtiyor. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed’in gelecek ay politika faizini 25 baz puan artırma ihtimali yüzde 70’e yükseldi.
Jeopolitik gelişmelere bağlı olarak hareket eden petrol fiyatları, hafta boyunca enflasyon risklerini besleyerek tahvil piyasalarını etkiledi. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi 2007’den, 30 yıllık tahvil faizi ise 2004’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü. Gelecek hafta açıklanacak büyüme, tarım dışı istihdam ve kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi verileri, enflasyonun seyri ve ekonomik aktivite hakkında daha net sinyaller verecek.
Yapay zekaya yönelik iyimserlik de piyasalardaki pozitif seyri destekledi. Microsoft ve Akamai Technologies gibi teknoloji şirketlerinin yapay zeka alanındaki yeni adımları, sektöre olan ilgiyi artırdı.
Bu gelişmelerle, ABD’nin 10 yıllık tahvil getirisi hafta içinde yüzde 5,23’e yükselerek son 19 yılın en yüksek seviyesini test etti ve haftayı yüzde 5,17’de tamamladı. 30 yıllık tahvil getirisi ise yüzde 5,53’e çıkarak 2004’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü.
Faizlerin yüksek kalacağı beklentileriyle dolar, diğer para birimleri karşısında güçlendi. Dolar endeksi yüzde 0,7 artışla 100,9 seviyesinde haftayı kapattı. Doların değerlenmesi ve tahvil faizlerinin yükselmesiyle altının ons fiyatı haftayı yüzde 2,1 değer kaybıyla 4 bin 285 dolarda tamamlarken, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,6 artışla 104,5 dolar seviyelerinde işlem gördü.
ABD pay piyasaları haftayı pozitif tamamladı. S&P 500 yüzde 1,21, Nasdaq yüzde 2,06 ve Dow Jones yüzde 0,28 yükseldi. ABD’de cari işlemler açığı ikinci çeyrekte yüzde 15,7 artarak 246 milyar dolara yükselirken, imalat sanayi PMI eylülde 57, hizmet sektörü PMI ise 58,7 ile son yılların en yüksek seviyelerine ulaştı. İlk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı ise 197 bine geriledi.
Avrupa’da teknoloji hisselerine yönelik iyimserlik piyasaları desteklese de enerji maliyetlerinin körüklediği enflasyon korkuları ve merkez bankalarına yönelik sıkılaşma beklentileri arttı. Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın konuşmaları yakından takip edilecek. ABD’nin dizel ihracatını kısıtlama ihtimali, Avrupa ekonomileri için ek risk unsuru olarak öne çıktı.
Avro Bölgesi’nde özel sektör faaliyetleri eylülde hızlanarak bileşik Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI) 53,1 ile son 41 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Analistler, bu verinin bölgede enflasyonist baskıların sürebileceğine işaret ettiğini belirtiyor.
Bölgede jeopolitik gelişmeler de takip ediliyor. Rusya’daki petrol rafinerilerine yönelik insansız hava aracı (İHA) saldırıları enerji arzı konusunda endişeleri artırdı. Avrupa Birliği (AB) Konseyi, Ukrayna’ya yaklaşık 3 milyar avro daha aktarılmasını onayladı.
Haftalık bazda İngiltere’de FTSE 100 yüzde 0,34, Almanya’da DAX yüzde 0,36, Fransa’da CAC 40 yüzde 0,16 ve İtalya’da MIB 30 yüzde 0,62 yükseldi.
Asya’da tatiller nedeniyle işlem hacminin azaldığı haftada, Çin Devlet Başkanı Şi’nin ABD ziyareti ve görüşmeleri bölge piyasalarının yönünü belirledi. İki liderin yapıcı mesajları ve ticaret ateşkesinin uzatılması olumlu karşılandı. Dolar/yen paritesi haftalık bazda yüzde 0,3 artışla 157,8’e yükseldi.
Japonya’da eylül ayı PMI verileri önceki aya göre azalış gösterdi. Haftalık bazda Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 2,71 ve Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,07 yükselirken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,97 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,60 düştü.
Yurt içinde Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 2,90 düşüşle 12.899,35 puandan kapandı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, fon soruşturmalarına ilişkin, “Yargımız kapsamlı soruşturma başlattı, gözaltılar ve tutuklamalar oldu. Sorumluluğu olan kim varsa hukuk önünde hesap sorulacaktır.” açıklamasını yaptı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, BM Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada, Ege ve Doğu Akdeniz’deki mevcut meselelerin iyi komşuluk ilişkileri temelinde çözülmesini arzu ettiklerini belirtti. Türkiye’nin gelişen savunma sanayisi ve dirençli ekonomisiyle çatışmaların ortasında istikrar adası olmayı sürdürdüğünü vurguladı.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, “Veriler daha zorlu arz koşullarına rağmen dezenflasyon sürecinin devam ettiğine işaret ediyor.” dedi. Dolar/TL haftayı önceki haftalık kapanışın yüzde 0,4 üzerinde 48,9540’tan tamamladı.
