ABD, İngiliz basını Financial Times’ın haberine göre, Avrupa’daki nükleer caydırıcılık kapasitesini genişletmek amacıyla yeni adımlar atıyor. Washington yönetimi, nükleer silah taşıma kapasitesine sahip savaş uçaklarına ev sahipliği yapabilecek müttefik ülke sayısını artırmayı değerlendirirken, NATO’nun doğu kanadındaki Polonya ve Baltık ülkeleri olası hedefler arasında yer alıyor. Bu plan, Avrupa’nın güvenlik mimarisini yeniden şekillendirebilir.
Washington yönetimi, NATO’nun nükleer paylaşım ve caydırıcılık çerçevesini genişletmeyi hedefliyor. Bu kapsamda, hem konvansiyonel hem de nükleer mühimmat taşıyabilen savaş uçaklarının konuşlandırılabileceği yeni üsler üzerinde çalışmalar yürütülüyor. Polonya ve Baltık ülkelerinin de bu olası konuşlanma planları kapsamında değerlendirildiği belirtiliyor. Ancak kaynaklar, bu ülkelerle yakın zamanda kesin bir anlaşmaya varılmasının beklenmediğini ifade etti.
Olası bir genişleme planının mevcut komuta zincirinde herhangi bir değişiklik öngörmediği vurgulanıyor. Avrupa’daki belirli üslerde depolanacak nükleer başlıkların tüm kontrol ve kullanım yetkisi ABD’nin elinde kalacak. Washington, nükleer silahlar üzerindeki tasarruf ve operasyonel kontrolünü herhangi bir müttefik ülkeye devretmeyi planlamıyor.
Uzmanlar, NATO’nun mevcut nükleer paylaşım programı kapsamında Belçika, Almanya, İtalya ve Hollanda’daki üslerde yaklaşık 100 adet ABD yapımı B61 tipi nükleer bomba bulunduğunu hatırlatıyor. Olası genişleme planları, mevcut yapının üzerine inşa edilecek.
ABD’nin son dönemdeki bazı askeri kararları NATO içinde tartışmalara neden olmuştu. Washington yönetimi, Almanya’da konuşlu yaklaşık 38 bin Amerikan askerinden 5 binini geri çekme planını açıklamış, Polonya’ya gönderilmesi planlanan 4 bin Amerikan askerine ilişkin projeyi de iptal etmişti. Bu kararların ittifak üyelerine danışılmadan alındığı yönündeki eleştiriler, NATO içinde güven krizini artırmıştı. İngiliz basınındaki iddialar, Avrupa’nın güvenlik mimarisi ve NATO’nun gelecekteki caydırıcılık stratejileri konusunda yeni tartışmaları beraberinde getiriyor. ABD yönetiminden söz konusu planlara ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.
